Podobnie jak w każdym kraju, tak i w Hiszpanii w codziennych rozmowach na każdym szczeblu, czy to zawodowym, towarzyskim, czy też rodzinnym używane są te same ulubione zwroty, które w zależności od sytuacji uważane są za mniej bądź bardziej formalne, a nawet urzędowe. Wchodząc w społeczność hiszpańską i ich kulturę szybko przekonasz się, że jest to naród, który nie tylko uwielbia wielogodzinne, głośne, przepełnione gestykulacją rozmowy, ale ich upodobaniem językowym, jest również podsycanie każdej konwersacji drobnymi frazami (np. venga, vale, hombre, bueno, vamos, claro, lo sé) niczym kropka nad ,,i”, czy też ,,przecinek” idealnie wpasowujący się w całość dyskusji. Niech nikogo nie zdziwi również sytuacja, gdy podczas porannego spaceru wąskimi uliczkami hiszpańskiego miasteczka czy wsi (ciudad, pueblo) usłyszy od zupełnie nieznanej osoby ciepłe Buenos dias. Hiszpanie są bardzo otwarci i życzliwi, dlatego już teraz przygotuj się na odwzajemnienie tej serdecznej i gościnnej postawy.

Jak witają się Hiszpanie w języku potocznym i formalnym

W każdym kraju zastosowany zwrot powitalny uzależniony jest zarówno od pory dnia, jak i od odbiorcy komunikatu. Hiszpanie bardzo przestrzegają dostosowania typu powitania do określonej godziny, więc jeśli zdarzy się Wam usłyszeć uwagę na temat przywitania się w nieodpowiedniej formie w stosunku do pory dnia, nie bądźcie zdziwieni ani zniechęceni dalszą rozmową. Uwagi te, nie są przytykiem w kierunku Waszej niewiedzy językowej, a jedynie podkreśleniem istoty użycia konkretnych hiszpańskich zwrotów. I tak też w języku hiszpańskim dzień jest podzielony nieco inaczej, niż w języku polskim:

  • Buenos dias (dzień dobry) – powitanie używane w godzinach porannych, do godziny 12.00. W różnych częściach Hiszpanii możecie spotkać się z inną nazwą, będącą odpowiednikiem porannego przywitania. Katalonia słynie z Bon dia, a mieszkańcy urokliwej Galicji niezmiennie od pokoleń cieszą się na słowa Bo día. Dostosowanie rodzaju powitania do regionu, jest wyrazem szacunku i życzliwości w stosunku do zamieszkałej społeczności. Niewiele osób wie, że popularne Buenos dias, kryje w sobie ogrom historii o kulturze i tradycjach religijnych Hiszpanii. Pierwotna wersja tego przywitania sięga zamierzchłych czasów (castellano Antiguo) i brzmi Buenos días nos dé Dios (Dzień dobry, Boże daj nam). Przytoczone powitanie to zbiorowe błogosławieństwo i składanie pragnienia do Boga o dobre dni dla wszystkich wierzących. Nos de Dios jest symbolem wspólnoty i solidarności chrześcijańskiej. Obecnie użycie Buenos días nos dé Dios i Buenos días con dé Dios (dzień dobry, z Bogiem), jest niezwykle rzadko spotykane. Ten rodzaj przywitania możecie usłyszeć we wspólnotach chrześcijańskich, zborach, czy też stowarzyszeniach rzymskokatolickich. Po śmierci hiszpańskiego przywódcy Francisco Franco (1975 rok) i przyjęciu nowej konstytucji, w której Kościół katolicki zostaje pozbawiony pozycji uprzywilejowanej, z roku na rok liczba praktykujących katolików malała, a Buenos dias zastąpiło rodowite Buenos días nos dé Dios
  • Buenas tardes (dobrego popołudnia) – zwrotu tego używamy w godzinach popołudniowych, od 12.00 do 18.00 (w upalne, letnie dni pora ta rozciąga się czasem do godziny 19.00, a nawet 20.00). 
  • Buenas noches (dobry wieczór) – to godziny po zmroku (nocne), zwrot ten jest również stosowany w odniesieniu do pożegnania, co w dosłownym tłumaczeniu znaczy dobrej nocy, dobranoc. 

Zastanawiasz się, jak powyższe zasady odnieść do konkretnych osób? Jak witać się z sąsiadem, osobami w biurze, sklepie, przyjacielem, czy też przypadkowo spotkanymi na ulicy ludźmi? Czy w stosunku do nieznajomych zobowiązani jesteśmy bezwzględnie używać formalnego zwrotu Buenos dias? Otóż jak się okazuje nie! Bezsprzecznie najczęstszym przywitaniem używanym w Hiszpanii jest znane na całym świecie ¡Hola! (Cześć!). Warto jednak wspomnieć, że w zależności od kultury i tradycji państw objętych językiem hiszpańskim, sposób powitania różni się od siebie. Idealny przykład stanowi tutaj Ameryka Łacińska i jej latynoscy obywatele, którzy szczególną uwagę przykładają na zachowanie dystansu, szacunku i formalnego szczebla komunikacji w stosunku do osób nieznanych. To objaw uprzejmości, który z kolei w Hiszpanii ujawnia się pełną swobodą komunikatów, bez względu na stopień znajomości i okoliczności. Bez wątpienia zdecydowana większość Hiszpanów w życiu codziennym wybiera więc nieformalny sposób komunikowania się. Forma usted (pan, pani) jest wówczas zamieniana na (ty), a nieco zdystansowane buenos dias, buenas tardes i buenas noches, łączone jest z potocznym zwrotem ¡Hola! (¡Hola, buenos días!, ¡Hola, buenas!).

Poniżej kilka innych, często spotykanych powitań (saludos) i ich łączenia:

  • ¡Hola! ¿Qué tal? (Cześć! Jak się masz?)
  • ¡Hola! ¿Qué hay? (Cześć! Co słychać?/Co tam?)
  • Buenas
  • Muy buenas
  • Bienvenido, Bienvenida (Witaj).

Przyszedł czas na podsumowanie. W całym przytoczonym zestawieniu powitalnych zwrotów nie możemy zapomnieć o dodatkowym geście niewerbalnym, który stanowi istną wisienkę na torcie ciepłego hiszpańskiego powitania. Besos (buziaczki) to coś, co Hiszpanie lubią najbardziej, a co jeszcze dosadniej potwierdza ich otwartą osobowość i przyjacielską postawę. Jednak nie zdziw się, gdy zamiast tradycyjnych polskich trzech cmoknięć w policzek otrzymasz tylko dwa (dos besos), ta liczba to wielopokoleniowy gest znany wszystkim Hiszpanom. Przywitanie może być wspaniałym początkiem znajomości i długich rozmów w języku hiszpańskim, które stanowią najlepszy sposób na szlifowanie umiejętności językowych. Hasta próxima (do następnego razu).

 

Sylwia Wójcik

 

 

 

Źródła:

https://www.hiszpanskidlapolakow.com/o-hiszpanskim/jak-powiedziec-po-hiszpansku/dzien-dobry-po-hiszpansku/

https://pl.wikibooks.org/wiki/Wikijunior:Języki/Hiszpański

http://timeforspain.com/jak-sie-witac-w-hiszpanii/

Hiszpański dla bystrzaków Susana Wald, 2010

https://www.youtube.com/watch?v=5gQy6w3N83w

http://www.lupaprotestante.com/blog/buenos-dias-nos-de-dios/

https://cvc.cervantes.es/foros/leer_asunto1.asp?vCodigo=40911

https://www.spanishpodcast.net/buenos-dias/ 

https://pl.wikipedia.org/wiki/Kościół_katolicki_w_Hiszpanii